X

„ZRÓWNOWAŻONE ZARZĄDZANIE PARKAMI NARODOWYMI” – CZYLI JAKIE?

Dostrzegając znaczenie ochrony przyrody, a także dążąc do poprawy metod rozwoju parków w zgodzie z oczekiwaniami otoczenia społeczno-gospodarczego, WSTiE już od roku realizuje innowacyjny projekt w tym sektorze. Zaangażowani w niego eksperci i praktycy spotkali się 5 listopada w WSTiE w celu omówienia wyników badań, a także podjęcia prób kreślenia możliwych scenariuszy. Chociaż konferencja odbyła się po części w formie wirtualnej, zrodziła bardzo realne – i innowacyjne wnioski.

Krok pierwszy: identyfikacja problemów

„Zrównoważone zarządzanie parkami narodowymi” to nie tylko tytuł konferencji naukowej, ale także bardzo realne wyzwania, z którymi mierzy się sektor ochrony przyrody. Uczestnicy spotkania (wśród których znaleźli się przedstawiciele parków, środowiska naukowego, przedstawiciele samorządu terytorialnego, a także nauczyciele akademiccy z uczelni ukraińskich) dostrzegli wiele obszarów i barier, wymagających zaadresowania. Dzięki wspólnej dyskusji i wymianie doświadczeń dostrzeżono, iż należy uregulować kwestię powiązań sieci ekologicznej z obszarami rolniczymi, dostosować infrastrukturę drogową i kolejową w sposób umożliwiający budowę korytarzy ekologicznych, a także uwzględnić konsekwencje intensywnego rozwoju turystyki – wylicza dr Marek Nocoń, Dziekan Wydziału Nauk Społecznych WSTiE. Katalog ten nie pozostaje jednak zamknięty. Uczestnicy spotkania pochylili się także nad problemem planowania przestrzennego w otoczeniu parków, a także licznymi sporami, pojawiającymi się pomiędzy podmiotami, zaangażowanymi w proces ochrony przyrody w Polsce.

Krok drugi: poszukiwanie optymalnych rozwiązań

W trakcie swoich wystąpień prelegenci nie bazowali jedynie na teorii, ale proponowali praktyczne usprawnienia procesów. Pojawiły się sugestie zmian, m.in. w obszarze prawa, centralizacji zrządzania parkami narodowymi, a także budowania relacji z otoczeniem społeczno – gospodarczym. Dr Bartłomiej Walas, Dziekan Wydziału Turystyki WSTiE zauważył wręcz, iż istnieje pilna konieczność podziału kompetencji pomiędzy różnymi instytucjami – szczególnie pomiędzy potencjalną Dyrekcją Generalną Polskich Parków Narodowych, dyrektorami parków narodowych, a także kierownikami średniego szczebla. Wspomniany kapitał ludzki także postawiono w centrum uwagi zebranych. Dostrzeżono, iż kadra zarządzająca oraz pracownicy parków winni posiadać szereg praktycznych kompetencji. Zdaniem zebranych, katalog ten powinien uwzględniać specjalistyczną wiedzę i doświadczenie, zdolność tworzenia długofalowej strategii i planów ochrony, umiejętności z zakresu inżynierii finansowej, rekrutacji pracowników, organizacji zespołu czy umiejętność identyfikowania liderów. W tym celu pomocne może okazać się stworzenie dedykowanych studiów podyplomowych, które pomogą podnieść kluczowe kwalifikacje.

Krok trzeci: palny wdrożeń wniosków

Innowacyjność konferencji, zorganizowanej w WSTiE, w głównej mierze opiera się na praktycznych możliwościach aplikacji jej ustaleń. Podczas spotkania zidentyfikowano pierwsze obszary, w których warto rozpocząć wdrażanie usprawnień. Już teraz można zainicjować dyskusję na temat zmian w budżetach gmin parkowych, poprzedzonych dogłębniejszymi analizami sytuacji finansowej oraz przygotowaniem bilansu korzyści i strat. W analogiczny sposób warto podejść także do oceny wpływu społecznego, dostrzegając nie tylko tzw. „zysk psychiczny”, bezpośrednie i pośrednie korzyści ekonomiczne, ale także koszty utraconych możliwości. To, co jednak zdaniem uczestników wymaga najpilniejszego wdrożenia, to wybicie na plan pierwszy roli edukacji w procesie ochrony środowiska. Już teraz dostrzegalne są trendy pro-ekologiczne, a dodatkowe edukowanie otoczenia społeczno-gospodarczego bez wątpienia pomoże w doprowadzeniu do przełomu. Parki narodowe zyskają nie tylko świadomych partnerów do dialogu, ale także orędowników własnej misji i wizji – która stanowi przecież fundament zachowania różnorodności ekologicznej w Polsce.

„Budowanie nowej jakości w parkach narodowych z uwzględnieniem oczekiwań i potencjału otoczenia społeczno-gospodarczego” to projekt, który Wyższa Szkoła Turystyki i Ekologii realizuje od grudnia 2019 do listopada 2020 r. w partnerstwie z Fundacją Edukacji, Rozwoju i Innowacji z Krakowa. Realizacja projektu jest finansowana przez Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego w ramach programu pn. „DIALOG”. Głównym celem realizowanego projektu jest wzmocnienie potencjału parków narodowych oraz kompetencji pracowników PN w odniesieniu do poprawy realizacji zadań we współpracy z otoczeniem społeczno – gospodarczym.

Więcej informacji na temat projektu: https://wste.edu.pl/nauka/projekty/#budowanie

X